ไคเซ็น คืออะไร

      ถ้าเราไม่จำกัดความหมายของคำว่า “ไคเซ็น” ให้ชัดเจนแล้ว ก็จะไม่สามารถคุยถึงเรื่องนี้ได้ต่อไป โดยปกติพวกเราคุ้นเคยกับคำว่า “ไคเซ็น (การปรับปรุง)” ในชีวิตประจำวัน ดังนั้นจึงทำให้รู้สึกเหมือนว่าเข้าใจถึงคำนี้ดี ใคร ๆ ก็คิดว่าเข้าใจคำนี้มาตั้งนานแล้ว

     แต่นั่นเป็นความเข้าใจผิดอย่างใหญ่หลวง แต่ละคนใช้คำว่า “ไคเซ็น” ในความหมายที่แตกต่างกัน ดังนั้นถึงแม้ว่าจะใช้คำว่า “ไคเซ็น” เหมือนกัน แต่ก็เข้าใจถึงความหมายของไคเซ็นต่างกันและนั้นเป็นสาเหตุที่สำคัญที่สุดที่ทำให้เกิดความสับสนในกิจกรรมไคเซ็น 
 
      ในการส่งเสริมกิจกรรมไคเซ็นนั้น สิ่งที่ต้องมาก่อนเป็นอันดับแรกก็คือการทำความเข้าใจความหมายของคำว่า “ไคเซ็น” ให้กระจ่าง มิฉะนั้นก็ไม่จำเป็นต้องเอ่ยปากว่า “กรุณาทำไคเซ็น” “ทำไคเซ็นกันเถอะ”

      ถ้าเช่นนั้นคำว่า “ไคเซ็น” นั้นมีความหมายอย่างไร

     ในตัวหนังสือญี่ปุ่นนั้นแปลตามตัวได้ว่า “ปรับปรุงไปในทางที่ดีขึ้น” อาจจะทำให้บางคนพอเข้าใจขึ้นมาบ้างแต่ในโลกนี้ย่อมไม่มีคำนิยามใด ๆ ที่จะทำให้คนเข้าใจได้ทันที ถ้าอย่างนั้นเพื่อให้เข้าใจได้ง่ายจะนิยามคำว่า “ไคเซ็น  คือ การทำงานให้น้อยลง”  

     บางท่านตกใจว่าทำงานให้น้อยลงหรือ ไม่มีทางหรอก “ถ้าทำอย่างนั้นก็จะเป็นเรื่องใหญ่มาก จะทำให้เกิดอุบัติเหตุเพิ่มขึ้นของเสียจะมากขึ้นด้วย”  แต่นั้นคือการทำงานให้น้อยลงแบบปล่อยปละละเลยมักง่ายก็ย่อมทำให้เกิดปัญหา

     ดังนั้นจึงขอใส่เงื่อนไขเข้าไปอีกข้อหนึ่งคือ “ด้วยการเปลี่ยนวิธีการทำงานเสียใหม่ ดังนั้น “ไคเซ็น คือ การทำงานให้น้อยลงด้วยการเปลี่ยนวิธีการทำงานเสียใหม่”